"DERA QË NUK U HAP PËR GJAK"
Era e malit frynte rëndë mbi fshatin e vogël. Shtëpitë rrinin të heshtura, si të mbërthyera nga një mallkim i vjetër. Në një nga ato oborre, një derë rrinte gjithmonë e mbyllur. Brenda saj jetonte një familje që nuk dilte kurrë , jo nga dëshira, por nga frika.
Gjaku i derdhur vite më parë kishte lënë një plagë që askush nuk guxonte ta prekte.
Djali i shtëpisë, Arbeni, shikonte botën përmes një dritareje të vogël. Ai nuk e kishte parë kurrë fshatin si gjithë të tjerët. Nuk kishte vrapuar në livadh, nuk kishte ndjekur bagëtitë, nuk kishte qeshur me zë të lartë në rrugë. Jeta e tij ishte një pritje e gjatë… një pritje pa emër.
Një ditë, në fshat erdhi një burrë. Nuk kishte as truprojë, as armë. Vetëm një qetësi të thellë në sy dhe një zë që dukej sikur vinte nga një vend ku nuk kishte urrejtje.
Ishte Anton Çeta.
Ai trokiti në derën e parë. Pastaj në të dytën. Dhe më në fund, në atë derë që nuk hapej kurrë.
Në fillim, askush nuk foli. Heshtja ishte bërë zakon. Por ai nuk u largua. Nuk kam ardhur për të kërkuar drejtësi, tha me zë të butë. Kam ardhur për të kërkuar paqe.
Brenda, Arbeni e dëgjoi. Zemra i rrahu më fort. Për herë të parë, dikush nuk po fliste për gjak, por për jetën.
Ditët kaluan. Burri kthehej përsëri. Ulej në odë me pleqtë e fshatit, dëgjonte historitë, nuk gjykonte askënd. Fjalët e tij nuk ishin të mëdha, por ishin të vërteta.
Gjakut nuk i vjen fundi me gjak, thoshte. Vetëm falja e ndalon.
Një mbrëmje, ndodhi diçka që fshati nuk e kishte parë prej vitesh. Dy familje, që kishin jetuar në armiqësi të heshtur, u përballën ballë për ballë. Sytë e tyre nuk kishin më zemërim, por lodhje.
Anton Çeta qëndronte mes tyre, jo si gjykatës, por si një urë.
Falja nuk e fshin të shkuarën, tha ai, por i jep të ardhmes një shans.
Një burrë i moshuar u ngrit. Duart i dridheshin.
Për hir të fëmijëve tha ai me zë të thyer. E fal gjakun.
Fjala ra si shi mbi tokë të thatë.
Në atë çast, dera e mbyllur e Arbenit u hap.
Ai doli jashtë. Drita e diellit i ra në fytyrë për herë të parë pa frikë. Nuk vrapoi. Vetëm qëndroi, si dikush që po mësonte të jetonte nga e para.
Fshati mori frymë.
Dhe diku mes njerëzve, burri që kishte ardhur pa armë buzëqeshi lehtë. Ai nuk kishte fituar një betejë , kishte shuar një luftë.
Sepse kishte kuptuar diçka që pak e dinë:
Ndonjëherë, trimëria më e madhe nuk është të marrësh hak… por të falësh.
Sherife Allko