Corina Junghiatu, Një roman që përshkon shpirtin dhe mbetet në kujtesën e përjetshme të lexuesit
Nga Corina Junghiatu
Në historinë e letërsisë bashkëkohore ekzistojnë vepra që lexohen vetëm për kënaqësi estetike dhe ekzistojnë vepra që arrijnë të depërtojnë në thellësinë e ndërgjegjes njerëzore, duke u shndërruar në përvoja të vërteta emocionale. Romani “PËRTEJ OQEANIT” i autores Angela Kosta, botuar në Itali në vitin 2019 dhe i disponueshëm në të gjitha libraritë fizike dhe platformat online, bën pjesë pikërisht në këtë kategori të rrallë librash që nuk harrohen lehtë, sepse nuk lexohen vetëm me sy, por ndihen me shpirt. Kjo vepër nuk paraqitet thjesht si një roman dashurie në kuptimin tradicional të fjalës. Ajo është një rrëfim i fuqishëm njerëzor, një udhëtim emocional dhe filozofik në labirintet më të fshehta të zemrës, aty ku njeriu përballet me dashurinë, humbjen, frikën, kujtesën, vetminë dhe shpresën. Angela Kosta ndërton një univers narrativ ku ndjenjat marrin një dimension pothuaj metafizik dhe ku çdo faqe bëhet një reflektim mbi ekzistencën njerëzore.
Që në faqet e para, lexuesi kupton se ndodhet përballë një historie që nuk synon vetëm të tregojë një ngjarje, por të zbulojë plagët dhe bukurinë e shpirtit njerëzor. Autorja shkruan me një gjuhë të pasur, elegante dhe thellësisht poetike, duke krijuar një atmosferë intime ku çdo emocion duket i prekshëm. Në këtë roman nuk ka asgjë artificiale apo të ekzagjeruar: gjithçka rrjedh natyrshëm, me një ndjeshmëri të rrallë artistike.
Pata privilegjin dhe emocionin e madh ta përkthej këtë vepër në gjuhën rumune me titullin “Dincolo de Ocean”, dhe gjatë këtij procesi kuptova se fuqia e këtij romani shkon përtej kufijve gjuhësorë dhe kulturorë. Historia e tij komunikon me çdo zemër njerëzore, pavarësisht kombësisë apo kulturës. Ky është një nga treguesit më të qartë të universalitetit të një vepre të madhe letrare.
Në qendër të romanit qëndron historia prekëse e Anxhelos dhe Flavias, dy personazhe që mishërojnë dashurinë e pastër, të brishtë dhe tragjikisht të pamundur. Marrëdhënia e tyre zhvillohet në një dimension emocional ku koha duket sikur humbet logjikën e zakonshme dhe transformohet në një prani të rënduar, të ngadaltë dhe ndonjëherë gati mizore.
Çdo takim, çdo fjalë, çdo heshtje midis tyre mbart një tension të thellë emocional që e mban lexuesin të lidhur pas rrëfimit deri në faqen e fundit. Padyshim Flavia është një nga figurat më të ndjera dhe më delikate të romanit. Ajo nuk përfaqëson vetëm një grua të përballur me sëmundjen, por vetë simbolin e brishtësisë njerëzore. Sëmundja e saj nuk përdoret nga autorja si një element melodramatik; përkundrazi, ajo bëhet një prani e heshtur, një hije që shoqëron çdo moment të jetës së saj dhe që i jep rrëfimit një intensitet emocional të jashtëzakonshëm. Angela Kosta arrin me mjeshtëri ta paraqesë Flavian si një qenie femërore plot dritë, ndjeshmëri dhe pastërti shpirtërore. Lexuesi nuk ndien keqardhje të thjeshtë për të; ai ndien një lidhje të thellë emocionale, sepse Flavia bëhet simbol i të gjithë atyre njerëzve që luftojnë në heshtje kundër fatit, sëmundjes dhe kundër kohës. Çdo mendim i saj, çdo gjest dhe çdo heshtje fiton një peshë poetike që e bën personazhin të paharrueshëm.

Në anën tjetër qëndron Angelo, personazh dhe figurë mashkullore i ndërtuar me një ndjeshmëri të jashtëzakonshme psikologjike. Ai mishëron besnikërinë emocionale, forcën e kujtesës dhe rezistencën shpirtërore përballë humbjes së pashmangshme. Dashuria e tij për Flavian nuk kufizohet nga koha, distanca apo frika. Përkundrazi, ajo rritet pikërisht nëpërmjet vuajtjes dhe mungesës.
Angelo është personazhi që mbart mbi supe peshën e kujtesës. Ai dashuron edhe atëherë kur gjithçka duket e humbur. Nëpërmjet tij, autorja shpreh idenë se dashuria e vërtetë nuk përfundon me praninë fizike, por vazhdon të ekzistojë në kujtesë, në shpirt dhe në heshtjet e zemrës. Kjo e bën marrëdhënien e tyre jo vetëm romantike, por thellësisht ekzistenciale.
Simboli më i fuqishëm i romanit është padyshim oqeani. Oqeani nuk është thjesht një hapësirë gjeografike apo një element dekorativ i subjektit. Ai shndërrohet në metaforën qendrore të veprës: një kufi i pafund midis jetës dhe humbjes, midis asaj që njeriu dëshiron dhe asaj që realiteti i lejon të jetojë. Oqeani është distanca emocionale, vetmia, pritja, frika dhe njëkohësisht shpresa. Angela Kosta e përdor këtë simbol me një finesë poetike të jashtëzakonshme. Çdo përmendje e oqeanit merr kuptime të shumëfishta dhe krijon një dimension reflektues që e bën romanin të ngrihet përtej një historie të zakonshme dashurie. Në këtë mënyrë, oqeani bëhet metafora universale e vetë ekzistencës njerëzore: i pafund, misterioz, i bukur dhe njëkohësisht i dhimbshëm.
Një element tjetër që e bën këtë roman të veçantë është mënyra sesi autorja ndërton heshtjen. Në shumë momente, janë pikërisht heshtjet ato që flasin më shumë se dialogët. Ka faqe ku emocionet nuk shprehen drejtpërdrejt, por ndihen fuqishëm në nëntekst, në atmosferë dhe në ritmin e rrëfimit. Kjo kërkon një pjekuri të lartë artistike dhe një kontroll të jashtëzakonshëm të gjuhës letrare.
Fundi i romanit është ndër aspektet më prekëse dhe më të fuqishme të veprës. Vdekja e Flavias nuk paraqitet si një mbyllje definitive, por si një vazhdimësi emocionale që mbetet e gjallë në shpirtin e lexuesit. Historia nuk mbaron realisht; ajo vazhdon të jetojë në kujtesë, në reflektim dhe në heshtjen që mbetet pas faqes së fundit.
Ky fund i hapur emocionalisht është një zgjedhje artistike shumë e rëndësishme. Autorja nuk kërkon të japë përgjigje absolute, por i lë lexuesit hapësirën për të medituar mbi dashurinë, humbjen dhe përjetësinë e kujtesës. Pikërisht kjo e bën romanin të vazhdojë të jetojë edhe pasi libri mbyllet.
Forca më e madhe e romanit “PËRTEJ OQEANIT – DINCOLO DE OCEAN” qëndron në aftësinë e autores për ta kthyer dhimbjen në art dhe dashurinë në një formë të përjetshme shpirtërore. Angela Kosta dëshmon një stil të konsoliduar letrar, të pasur me ndjeshmëri, elegancë dhe thellësi psikologjike. Shkrimi i saj depërton natyrshëm në ndërgjegjen e lexuesit dhe krijon një lidhje të fortë emocionale që vazhdon gjatë.
Angela Kosta, si shkrimtare, poete, gazetare, përkthyese dhe botuese, përfaqëson sot një nga figurat më aktive dhe më të vlerësuara të kulturës bashkëkohore ndërkombëtare. Përmes veprave të saj ajo ka ndërtuar ura komunikimi mes kulturave dhe gjuhëve të ndryshme, duke promovuar një letërsi të bazuar mbi humanizmin, ndjenjën dhe reflektimin shpirtëror.
Duke mos e humbur autenticitetin emocional, “PËRTEJ OQEANIT” rikthen fuqinë e ndjenjës së vërtetë dhe të fjalës së sinqertë. Ky roman i kujton lexuesit se dashuria, edhe kur është e dhimbshme, mbetet një nga përvojat më të thella dhe më transformuese të jetës njerëzore.
“PËRTEJ OQEANIT – DINCOLO DE OCEAN” nuk është thjesht një libër për t’u lexuar. Ai është një udhëtim emocional, një reflektim mbi jetën dhe një përvojë shpirtërore që mbetet gjatë në zemrën e lexuesit. Është një roman që nuk shuhet me kalimin e kohës, por vazhdon të jetojë në kujtesë si një melodi e largët dhe e paharrueshme.
Një vepër e destinuar të mbetet përgjithmonë në zemrën e kujtdo që do të ketë fatin jo vetëm ta lexojë, por ta përjetojë me shpirt.


Moderator 